Ο Δήμος Φιλοθέης-Ψυχικού, σε συνεργασία με τη MONUMENTA, υλοποιεί από τις 2 Φεβρουαρίου 2026 το ερευνητικό πρόγραμμα «Καταγραφή ιστορικών κτηρίων Δήμου Φιλοθέης-Ψυχικού, περιόδου 1924–1970», το οποίο αφορά και στις τρεις Δημοτικές Ενότητες: Φιλοθέη, Ψυχικό και Νέο Ψυχικό.
Ο Δήμος μας αποτελεί τον πρώτο Οργανισμό Τοπικής Αυτοδιοίκησης που προχωρά σε μια τέτοια συστηματική καταγραφή, αναλαμβάνοντας θεσμικά την ευθύνη για την προστασία και την ανάδειξη της ιστορικής του ταυτότητας.
Καταγραφή 1.600 κτηρίων:
Σε διάστημα τριών μηνών, οι συνεργάτιδες της MONUMENTA, αρχαιολόγοι Κ. Μπουροπούλου, Ελ. Ελευθεράκη και Φ. Πατούρα, κατέγραψαν 1.600 ιστορικά κτήρια.
Περιηγήθηκαν σε όλους τους δρόμους του Ψυχικού, φωτογραφίζοντας τα εξωτερικά και συμπληρώνοντας ισάριθμα δελτία καταγραφής. Παράλληλα, ο αρχιτέκτονας Γιώργος Νίνος τεκμηρίωσε το έτος ανέγερσης 500 κτηρίων.
Συναντήσεις με κατοίκους – Συλλογή προφορικών μαρτυριών
Στο πλαίσιο της δράσης συλλογής προφορικών μαρτυριών πραγματοποιήθηκαν δέκα συναντήσεις με κατοίκους. Εννέα από αυτές έλαβαν χώρα στο πρώην Blue Bell στην Α’ Πλατεία Ψυχικού και μία πραγματοποιήθηκε μέσω περιπατητικής διαδρομής σε δρόμους της περιοχής.
Η συμμετοχή ήταν ιδιαίτερα μεγάλη, με 41 κατοίκους να καταθέτουν συνεντεύξεις.
Ξεχωριστή περίπτωση αποτέλεσε η συνέντευξη της αρχιτέκτονος–πολεοδόμου Εύας Ζουμπουλίδη, κόρης του αρχιτέκτονα Νικολάου Ζουμπουλίδη, ο οποίος σχεδίασε τη Φιλοθέη. Η συνέντευξη πραγματοποιήθηκε από την Ε. Γρατσία, με τη συνεργασία της αρχιτέκτονος Γ. Αποστολάκου. Την επιμέλεια των συνεντεύξεων είχαν οι Ε. Γρατσία και Ν. Λάβδα.
Αρχειακό υλικό
Μέσα από τη συνεργασία με τους κατοίκους και κυρίως μέσω των συνεντεύξεων, συγκεντρώθηκε σημαντικό αρχειακό υλικό (φωτογραφίες, σχέδια, έγγραφα και δημοσιεύματα), το οποίο τεκμηριώνει την ιστορία της πόλης. Το πρωτότυπο υλικό σαρώθηκε και επιστράφηκε στους ιδιοκτήτες του.
Εκπαιδευτικά προγράμματα
Στο πλαίσιο του έργου υλοποιούνται δωρεάν εκπαιδευτικά προγράμματα στα σχολεία του Δήμου.
Το 1ο Δημοτικό Σχολείο Ψυχικού παρακολούθησε το πρόγραμμα της MONUMENTA «Καταγράφω ένα παλιό κτήριο, ανακαλύπτω την ιστορία του». Μέσα από το πρόγραμμα, οι μαθητές γνωρίζουν τις αξίες και τα προβλήματα των ιστορικών κτηρίων, την ιστορία της πόλης και συμμετέχουν ενεργά στην καταγραφή του σχολικού τους κτηρίου.
Καταγραφή στο Νέο Ψυχικό
Η καταγραφή των κτηρίων στο Νέο Ψυχικό ξεκίνησε στις 4 Μαΐου. Το πρώτο κτήριο που καταγράφηκε από την ομάδα της MONUMENTA, παρουσία του Δημάρχου Χαράλαμπου Μπονάτσου και της Αντιδημάρχου Πολιτισμού, Γραμμάτων, Τεχνών και Εθελοντισμού Εβελίνας Παλτζόγλου, ήταν η κατοικία Σούρλου στην οδό Σεφέρη 1.
Στις 8 Μαΐου πραγματοποιήθηκε η πρώτη συνάντηση κατοίκων για τη συλλογή προφορικών μαρτυριών στο Σπυροπούλειο, ενώ οι συναντήσεις συνεχίζονται κάθε Παρασκευή του Μαΐου, 11:00–13:00.
Πληροφορίες:
Τηλέφωνο: 697 330 8857
e-mail: info@monumenta.org